Loop vanaf het Mauritshuis langs de Hofvijver en je staat binnen tien minuten voor de Galerij Prins Willem V. Die werd in de 18de eeuw gebouwd voor de grote schilderijenverzameling van Prins Willem V, die later de basis van de Mauritshuis-collectie zou vormen. Bijzonder, want hij was de eerste hooggeplaatste figuur die zijn verzameling openstelde voor 'gewone’ bezoekers.
In die tijd was het gebruikelijk de wanden bomvol met schilderijen te hangen, van plint tot plafond. Ook nu hangen de werken in de Galerij nog ongeveer op dezelfde manier. Ruim 150 oude meesters uit de collectie van het Mauritshuis (waaronder werken van Jan Steen, Peter Paul Rubens en Paulus Potter) hangen er zij aan zij. Bezoek de Galerij en stap terug in de tijd!
Bezoek het Mauritshuis en de Galerij Prins Willem V met een combiticket voor maar 24 euro. Een los ticket voor de Galerij kost 8,50 euro en kun je alleen kopen bij de kassa van de Gevangenpoort (dus niet online).
Het eerste museum van Nederland
Als je op Google ‘oudste museum van Nederland’ intypt, ontdek je dat twee musea met elkaar de strijd aangaan voor de titel. De álleroudste is Galerij Willem V. In 1774 opende de kunstgalerij zijn deuren voor het publiek. Maar óók het Teylers Museum in Haarlem, geopend in 1784, claimt het oudste museum te zijn. Hun argument: omdat het altijd ononderbroken als museum in gebruik is geweest. Dat klopt, maar de Galerij is zonder twijfel het eerste museum van Nederland.
De Galerij Prins Willem V is een plek vol verhalen: over verzameldrift, roofkunst en een sterke vrouw. Ga naar de verhaallijn, doe de quiz en ontdek nog veel meer interessante perspectieven op de Galerij van een verzamelaar, kunsthistorisch content creator en nog veel meer.
Willem V: stadhouder én kunstliefhebber
Willem V werd in 1748 geboren als zoon van stadhouder Willem IV en Anna van Hannover. De kleine Willem werd al op zijn 10e wees. Een vriend van de familie, hertog Brunswijk- van Wolfenbuttel, nam de rol van voogd op zich. Toen Willem 19 was trouwde hij met de 16-jarige Wilhelmina van Pruisen. Ze kregen 5 kinderen. Oudste zoon Willem zou later zijn vader opvolgen. Toch was Willem V de laatste stadhouder van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden. Zoon Willem werd namelijk geen stadhouder, maar volgde zijn vader op als koning Willem I, de eerste koning der Nederlanden, uit het huis van Oranje Nassau.
In de 17de en 18de eeuw verzamelden rijken kunst om hun status te tonen. Oorlogen en overzeese handel brachten exotische voorwerpen naar Europa, van Chinees porselein tot opgezette dieren. Willem V’s collectie was uitzonderlijk, hij bezat zelfs het skelet van een giraf uit Zuid-Afrika. In 1766 bracht hij zijn schilderijen onder op het Haagse Buitenhof, waar de collectie sterk groeide. Zijn moeder beïnvloedde hem ook: in 1751 kocht zij voor 70 gulden insecten, meer dan zeven keer het jaarsalaris van een gemiddelde VOC-matroos.
En wie was zijn vrouw, Wilhelmina van Pruisen?
Wilhelmina van Pruisen was nog maar een tiener toen ze trouwde met prins Willem V, de machtigste man van het land. Ze ging de geschiedenis in als een daadkrachtige vrouw, iemand met veel leiderschapskwaliteiten, in tegenstelling tot haar man. Willem V stond bekend als een besluiteloze leider die geen enkele centimeter mee boog met de steeds groter wordende groep ontevreden burgers: de patriotten.
Wilhelmina greep in waar haar besluiteloze man dat niet deed, verdedigde zijn macht tegen de patriotten en overtuigde haar oom, de koning van Pruisen, in te grijpen toen het nodig was. Hoewel de familie later moest vluchten voor de Fransen, legde zij de basis voor het herstel van de Oranje-macht: haar zoon werd koning Willem I, voorouder van de huidige koning. Wil je meer over haar weten?
