Meisje Parel Intro

Het beroemdste meisje ter wereld

Wat maakt dit schilderij zo bijzonder? 

Verteld door

Abbie Vandivere (1)

Abbie Vandivere

Restaurator Mauritshuis

Tracy Chevalier (1)

Tracy Chevalier

Schrijver

Janice Deul (2)

Janice Deul

Fashion activiste

Van over de hele wereld reizen mensen naar Den Haag om het Meisje met de parel van Johannes Vermeer in het echt te zien. Of ze dromen ervan om dat te doen. Ze kopen posters, koelkastmagneten en sokken met haar afbeelding. Ze zetten haar op het bureaublad van hun computer, kijken de film met Scarlett Johansson en lezen het boek van Tracy Chevalier. Of verkleden zich als Meisje.

Maar waarom is ze zo beroemd? Wij weten het ook niet precies. We hebben wel een vermoeden, maar helemaal verklaren kunnen we het niet. En misschien willen we dat ook wel niet – een beetje mysterie past het Meisje wel.

Bezoekers Meisje

Iedereen zijn eigen Meisje

Alle wereldberoemde kunstwerken hebben één ding gemeen: ze zijn heel goed gemaakt. Dat geldt ook voor het Meisje. Kijk maar naar het licht dat Vermeer schilderde. Het valt zacht op het meisjesgezicht, doet haar ogen schitteren en de parel glanzen. Of neem de heldere kleuren voor die heel donkere achtergrond: het frisse blauw van haar hoofddoek, het groenige geel van haar jasje, het rood van haar lippen.

Vermeer schilderde het meisje zonder harde lijnen. We noemen dat sfumato, van het Italiaanse woord voor rokerig. Het effect is dat er allerlei details ontbreken, zoals het haakje van de oorbel – dat schilderde Vermeer helemaal niet. En waar gaat haar neus over in haar wang? Je ziet dus meer dan Vermeer schilderde. Dat doen je hersenen zó subtiel dat je het niet eens merkt. Maar daardoor ziet iedereen wat anders en hebben we allemaal ons eigen Meisje.

Meisje Parel Intro

Alle audiofragmenten

  • Madeleine Maatstap

    Museumdocent Mauritshuis

    Madeleine (1)
  • Herman Mastwijk

    Beveiliger Mauritshuis

    Herman

Onze restaurator over het Meisje

We weten niet wie het meisje is dat model stond voor het Meisje met de parel. Maar over het schilderij zelf weten we best veel, want in de afgelopen jaren deden we er uitgebreid onderzoek naar. Daarvoor gebruikten we de allermodernste technieken. Zo vonden we antwoorden op de vraag hoe Vermeer het Meisje schilderde. Welke pigmenten gebruikte hij en waar kwamen die vandaan? Maakte Vermeer een schets voor hij begon te schilderen? En wat valt er te zeggen over die donkere achtergrond?

Alle audiofragmenten

  • Abbie Vandivere

    Restaurator Mauritshuis

    Abbie Vandivere (1)
Meisje Slider 02
Meisje Slider 01

Girl in the Spotlight - Visual effects

Twee jaar lang werd er onderzoek gedaan door een team interne en externe experts. De leiding was in handen van een van de restauratoren van het Mauritshuis: Abbie Vandivere. Zij kan je alles vertellen over het onderzoek naar het Meisje.

1.47 min

De stappen van Vermeer

De schilder werkte daarbij zeer systematisch van de achtergrond naar de voorgrond: na het opzetten van de groenige achtergrond en de huid van het gezicht van het meisje, schilderde hij daarna achtereenvolgens haar gele jas, witte kraag, hoofddoek en ‘parel’.

1.16 min

Pigmenten

Het onderzoek bracht ook het kleurenpalet van Vermeer voor het eerst nauwkeurig in kaart. De ingrediënten voor zijn kleuren kwamen vanuit de hele wereld.

3.19 min

Aanpassingen

Tijdens het nieuwe onderzoek ontdekte men dat Vermeer wijzigingen in de compositie aanbracht tijdens het schilderproces: de positie van het oor, de bovenkant van de hoofddoek en de achterkant van haar hals werden veranderd.

2.28 min

Het meisje beter leren kennen?

Heb je zin gekregen om het schilderij beter te leren kennen en inzoomen op allerlei details? Kijk en lees dan hier verder over het Meisje.

Detail Meisje Met De Parel Mauritshuis

Wie is dat meisje?

Vermeer schilderde geen portret, maar een geïdealiseerd meisjeshoofd. Daarvoor stond waarschijnlijk een meisje uit Delft model, maar Vermeer schilderde haar met een hoofddoek zoals Nederlandse vrouwen toen niet droegen. Dat maakte het schilderij extra bijzonder om te zien. Vermeer maakte van zijn model dus een soort supermodel. In de 17de eeuw werden dit soort schilderijen een ‘tronie’ genoemd.

De lol van zo’n anoniem meisje is dat je als kijker zelf kunt bedenken wie ze is. Wat is haar afkomst? Wat voor werk doet ze? Waar maakt ze zich zorgen om? Welke dromen heeft ze? Je kunt het allemaal zelf invullen. Het bekendste verhaal over dit meisje is van Tracy Chevalier. Zij schreef Girl With a Pearl Earring en noemde het meisje Griet. Het boek leidde tot een mooie film met Scarlett Johansson.

 

Alle audiofragmenten

  • Tracy Chevalier

    Schrijver

    Tracy Chevalier (1)
  • Janice Deul

    Fashion activiste

    Janice Deul (2)
Film Girl Pearl

Alle audiofragmenten

  • Janice Deul

    Fashion activiste

    Janice Deul (2)
  • Tracy Chevalier

    Schrijver

    Tracy Chevalier (1)

Parel - Spinvis

Spinvis liet zich inspireren door Het meisje en schreef het nummer "Parel". Het was best spannend om over zo'n iconisch schilderij een lied te maken: "Het ligt voor de hand om hierover een nummer te schrijven. Maar ik deins ook een beetje terug, omdat het zo’n groot en beroemd werk is"

Het meisje als rolmodel

Vermeers Meisje spreekt heel veel mensen aan. Ze inspireert hen tot kijken en nog beter kijken. Tot lezen, fantaseren en dagdromen. En tot maken – heel veel mensen worden creatief van het Meisje. Ze inspireert tot schilderijen en graffiti, liefdesliederen en portretfoto’s, borduurwerken en feesttaarten. Als het Meisje een meisje van vlees en bloed zou zijn, zou je denken dat iedereen verliefd op haar is. Ontdek waarom Janice Deul zich zo aangetrokken voelt tot dit iconische schilderij!

Wij worden ontzettend blij van al die verschillende kunstwerken gebaseerd op ons Meisje. Of ze nu gemaakt zijn door wereldster Beyonce of door je kleine neefje, jullie maken haar met jullie creativiteit nog specialer.

Ben je ook door het Meisje geïnspireerd geraakt? Of heb je een bijzondere versie van het Meisje gezien? Laat het ons weten, bijvoorbeeld door een foto te delen op social media en gebruik de tag #mygirlwithapearl. We kijken er naar uit!

Mygirlwithapearl